Chọn gạch bông gió cho mặt tiền, giếng trời đúng hướng

Chọn gạch bông gió cho mặt tiền, giếng trời với kỳ vọng vừa thông gió tự nhiên vừa tạo điểm nhấn thẩm mỹ, nhưng nhiều gia đình sau khi lắp mới phát hiện nước mưa tạt vào qua các khe hở hoặc bụi bẩn tích tụ khó vệ sinh ở các họa tiết phức tạp.

Chọn đúng mẫu họa tiết và vị trí lắp đặt gạch bông gió theo hướng nắng, hướng mưa quan trọng hơn nhiều so với chỉ chọn theo thẩm mỹ đẹp mắt.

Các chất liệu gạch bông gió phổ biến

• Gạch bông gió xi măng đúc — giá rẻ nhất, đa dạng họa tiết, nhưng dễ bám rêu mốc nếu không xử lý chống thấm bề mặt
• Gạch bông gió gốm sứ (terracotta) — độ bền cao hơn, màu sắc tự nhiên, giá thành cao hơn xi măng đúc
• Gạch bông gió bê tông nhẹ — trọng lượng nhẹ, dễ thi công cho công trình cao tầng, phổ biến trong thiết kế hiện đại

Vì sao nước mưa tạt vào nhà qua gạch bông gió?

Nguyên nhân phổ biến là lắp gạch bông gió ở hướng đón mưa trực tiếp (thường hướng Tây, Tây Nam ở miền Nam) mà không có mái che, ô văng phụ trợ phía trên. Nên khảo sát hướng gió, hướng mưa chủ đạo của khu vực trước khi quyết định vị trí lắp, và luôn có giải pháp che chắn bổ sung (mái hắt, kính cường lực phía trong) cho các mảng tường bông gió lớn.

Việc tính toán hướng nắng, hướng gió cho các mảng tường thông gió cần phối hợp với thiết kế tổng thể công trình ngay từ đầu, tương tự nguyên tắc xử lý chống thấm cho các hạng mục tiếp xúc thời tiết khác, xem thêm hướng dẫn nghiệm thu chống thấm nhà vệ sinh.

Gạch bông gió có ảnh hưởng đến khả năng chịu lực tường không?

Gạch bông gió không có khả năng chịu lực như tường gạch đặc thông thường, nên chỉ dùng cho các mảng tường trang trí, thông gió không chịu tải trọng chính của công trình, cần có hệ khung dầm, cột phụ trợ bao quanh để đảm bảo an toàn kết cấu. Việc bố trí đúng vị trí không chịu lực cần được kỹ sư kết cấu tính toán rõ ràng trong bản vẽ, tránh trường hợp thi công tự phát không đúng thiết kế ban đầu.

Nên vệ sinh gạch bông gió như thế nào để tránh bám rêu mốc?

Với gạch bông gió xi măng đúc, nên phủ lớp chống thấm, chống rêu mốc chuyên dụng ngay sau khi thi công và vệ sinh định kỳ 6-12 tháng một lần bằng bàn chải mềm, tránh dùng hóa chất tẩy mạnh làm bạc màu bề mặt. Với các họa tiết phức tạp nhiều góc cạnh, có thể cần dùng vòi xịt áp lực nhẹ kết hợp bàn chải nhỏ để làm sạch triệt để các khe hở khó tiếp cận, xem thêm vách ngăn bếp — kính, lam gỗ hay tủ kịch trần, chọn loại nào.

Gạch bông gió có nên kết hợp với cây xanh, tiểu cảnh không?

Gạch bông gió kết hợp cây xanh leo hoặc tiểu cảnh phía sau tạo hiệu ứng thẩm mỹ tự nhiên rất được ưa chuộng trong thiết kế nhà phố hiện đại, đặc biệt ở khu vực giếng trời hoặc cầu thang. Tuy nhiên cần lưu ý hệ thống tưới cây không làm ẩm ướt quá mức khu vực gạch bông gió, tránh tạo môi trường ẩm thấp thuận lợi cho rêu mốc phát triển nhanh hơn bình thường khoảng 2-3 lần so với khu vực khô ráo.

Câu hỏi thường gặp

Gạch bông gió có cách âm tốt không? Khả năng cách âm khá hạn chế do có nhiều khe hở thông gió, không phù hợp nếu mục tiêu chính là chống ồn — nên cân nhắc thêm giải pháp cách âm bổ sung nếu nhà gần đường lớn, khu vực ồn ào.

Có nên dùng gạch bông gió cho toàn bộ mặt tiền nhà không? Không nên dùng toàn bộ vì ảnh hưởng riêng tư và an ninh — thường chỉ dùng cho một phần mặt tiền, giếng trời hoặc vách ngăn cầu thang để cân bằng giữa thẩm mỹ, thông gió và công năng khác.

Chi phí thi công gạch bông gió có cao không? Chi phí vật liệu tương đối phải chăng, nhưng công thi công (xây, trát mạch) đòi hỏi tay nghề cao hơn tường gạch thông thường do các họa tiết phức tạp, nên tổng chi phí thường cao hơn tường xây thông thường khoảng 20-40%.

Nên chọn gạch bông gió cho vị trí nào trong tổng thể ngôi nhà?

Vị trí phổ biến và hiệu quả nhất là giếng trời, cầu thang, hoặc một phần mặt tiền tầng trên — nơi cần thông gió, lấy sáng nhưng không đòi hỏi riêng tư tuyệt đối như phòng ngủ, phòng tắm. Việc quy hoạch vị trí gạch bông gió nên tính đồng bộ với hệ thống chiếu sáng tự nhiên và nhân tạo của khu vực đó, xem thêm đèn LED âm trần — tính khoảng cách, chọn nhiệt độ màu đúng.

Nói lại cho gọn

• Ba chất liệu phổ biến: xi măng đúc (rẻ nhất), gốm sứ (bền hơn), bê tông nhẹ (phù hợp nhà cao tầng)
• Cần khảo sát hướng mưa trước khi lắp, tránh hướng đón mưa trực tiếp không có che chắn
• Không có khả năng chịu lực, cần hệ khung dầm cột phụ trợ, phải theo đúng bản vẽ kết cấu
• Cần phủ chống thấm, chống rêu mốc và vệ sinh định kỳ 6-12 tháng để giữ thẩm mỹ
• Chỉ nên dùng một phần mặt tiền hoặc giếng trời, không toàn bộ nhà vì ảnh hưởng riêng tư, an ninh